Thursday, January 17, 2019

ఈశాన్య రాష్ట్రాల గూర్చి తెలిసినది ఎంత...మన లో చాలా మందికి..?




ఈశాన్య రాష్ట్రాల గూర్చి తెలిసినది ఎంత...మన లో చాలా మందికి..? అవి మన దేశం లో అంతర్భాగాలే..!అక్కడి కధలు ఏవిటో,ఇతర ప్రక్రియలు ఏవిటో తెలిసింది చాలా తక్కువ.ఆసక్తి కూడా తక్కువే.Seven sisters గా పిలువబడే ఆ రాష్ట్రాల్లో చాలా వైవిధ్యం ఉన్నది.దేని ఇది దానిదే.వాళ్ళ భాషల పద్ధతి,ఆచారాల పద్ధతి మిగతా దేశం తో పోలిస్తే భిన్నమే.నాగాలాండ్,అరుణాచల్ ప్రదేశ్,సిక్కిం ..ఇలా మిగిలిన వాటిల్లోనూ దేని దారి దానిదే అయినా అక్కడి ప్రధాన తెగల్లోనూ  మిక్కిలిగా ఉప జాతులు ఉండటం తో బాప్టిస్ట్ చర్చ్ ప్రభావం వల్ల ఇంగ్లీష్ అక్కడ కామన్ భాష గా మారిపోయింది.అలా అని వారి భాషల్ని మాటాడమూ వదల్లేదు..అది వేరే సంగతి.అక్కడ నుంచి జాజ్ సంగీత కారులు ఇంకా ఇండో ఆంగ్లికన్ రచయితలు ఎంతోమంది వచ్చారు.

సరే....అసలు విషయానికి వస్తే నేను ఇప్పుడు ఒక పుస్తకం గురించి చెబుతాను.నాగా తెగ లో అనేక ఉప తెగలు ఉన్నాయి.దానిలో ఒకటి Zeme అనేది.వీరు తమ ప్రాంతం లో చెప్పబడే కొన్ని జానపద కధల్ని సేకరించి వారి రాబోయే తరాల కోసమని అనండి లేదా ఇతరులకి తెలపడం కోసం అనండి ఓ పుస్తకాన్ని వెలువరించారు.అది ఎప్పుడో మైసూర్ లో ఉన్నప్పుడు కొన్నప్పటికి ఈ మధ్యనే చదివాను.కొన్ని వాక్యాలు దాని గురించి రాయాలని ఇలా సంకల్పించాను.  
కధల్ని సేకరించి పుస్తకరూపం లోకి తీసుకువచ్చినవారు Pauning Haikam,Keoutso Kapfo అనే ఇద్దరు.ఈ పుస్తకం పేరు Zeme Folktales,భారత ప్రభుత్వ సంస్థ CIIL,Mysore వారు ప్రచురించారు.మొత్తం 31 కధలు ఉన్నాయి.ప్రకృతి తో మనిషి కి ఉండే అనురక్తత,మనిషి కి మనిషి కి మధ్య గల అనేక రకాల సంబంధాల లో ఉండే రంగులు ఇలాంటివి మనని ఆకట్టుకుంటాయి.ఉదాహరణకి దీనిలోని మొదటి కధ ని వివరిస్తాను.A Step Mother కధ పేరు.అనగా అనగా Benru అనే గ్రామం లో Herielung అనే బాలుడు ఉండేవాడు.అతని తల్లి చిన్నప్పుడే చనిపోయింది.వాళ్ళ నాన్న మళ్ళీ పెళ్ళి చేసుకుంటాడు ఈ అబ్బాయిని బాగా చూసుకోవ డానికి ఒకరు ఉండాలని.అయితే ఆమె ఈ కుర్రాడిని మంచి గా చూసుకోదు.కాలం గడుస్తున్న కొద్దీ ఊరికే ఉంటే ఏమి బాగుంటుంది...అందుకే పొలం పనులకి వెళుతుంటాడు.అక్కడ ఇద్దరు అమ్మాయిలు ఇతనికి మంచి నేస్తాలు అవుతారు.ఇతను ఎప్పుడు అన్నం తిన్నా ఒంటరి గా తింటూ ఊంటాడు.ఒకసారి ఇతను వేరే పనిలో ఉన్నప్పుడు ఇతని చద్ది చూస్తే వెగటు పుడుతుంది.ఎలుక గొద్దెలు కూడా ఉంటాయి.ఆ అమ్మాయిలు బాధపడి ఇతడిని అడుగుతారు.మా పినతల్లి ఇలాగే పెడుతుంది.అందుకే అన్నం తినేప్పుడు మీకు కనిపించకుండా తింటాను అని చెపుతాడు.ఆ అమ్మాయిలు ఇతనికి వాళ్ళ అన్నం పెడతారు.

అయిన తర్వాత మీ శాలువ లు నాకు ఇవ్వండి మీకు ఓ అద్భుతం చూపిస్తా అంటాడు ఈ కుర్రాడు.సరే అని ఇస్తారు.తను చెట్టు కొమ్మ ఎక్కి ఈ శాలువ ని కప్పుకొని ఓ పక్షి లా అరుస్తూ ఉంటాడు.ఉన్నట్లుండి అతను hornbill  పక్షి లా మారిపోగా కిందకి దిగి రమ్మని అమ్మాయిలు అడుగుతారు.లేదు లేదు...ఇలాగే నాకు హాయి గా ఉంది.మీరెప్పుడైనా పక్షుల గుంపు ని మీ గ్రామం లో చూశారనుకో..దానిలో నేను ఉంటాను.మీరు నన్ను గుర్తు పడతారు నాకు తెలుసు.అప్పుడు మీకు నేను ఎన్నో రంగురంగుల ఈకలని బహుమతి గా ఇస్తాను..సరేనా..అంటూ తుర్రుమని ఎగిరిపోయాడు.కొన్ని రోజుల తర్వాత చెప్పినట్లుగానే ఆ అమ్మాయిల ఊరి మీదు గా ఎగురుతూ వచ్చి వీళ్ళకి మంచి ఈకలని బహుమతి గా విసిరేస్తూ వెళతాడు.అతను తన గ్రామం మీదుగా ఎగురుతూ ఉండగా పిన తల్లి కూడా నోరు తెరిచి ఏమైనా ఇస్తుందా ఈ పక్షి అని చూస్తూ ఉంటుంది.వెంటనే ఈ పక్షి ఆమె నోటి లో రెట్ట వేసి తుర్రుమంటుంది.ఆ పినతల్లి శపిస్తూ తరుముతుంది.అయితే ప్రతి ఏడు పొలంపనులు అయిపోయిన తర్వాత ఉండే విశ్రాంతి దినం లో ఒక పండుగని చేస్తుంటారు.ఆ పక్షుల గుంపు ఇప్పటికీ వస్తూనే ఉంటుందని చెప్పుకుంటూ ఉంటారు.

అదీ అలా ముగుస్తుంది కధ.దీనిలో ఎన్ని జానర్ లు ఉన్నాయో గదా..!ఒకసారి ఆలోచిస్తే..!ఇంకొన్ని కధల్లో దెయ్యాలూ ఉంటాయి మనుషుల్తో కలిసిపోయి వ్యవహరిస్తూ.కొన్ని నీతి కధలు.కొన్ని భయానకాలు.ఇలా రకరకాలు.ఇంకా ఒకటి ఏమిటంటే కొన్ని అసభ్య పదాల వంటివీ ఉంటాయి గాని అవి కధలో మిక్స్ అయిపోయి మామూలుగా నే అనిపిస్తాయి.దేశం లోనే అత్యంత తక్కువ గా స్త్రీలపై  అత్యాచారాలు నమోదయ్యే రాష్ట్రం ఈ నాగాలాండ్.బహుశా ఒకప్పటి మాతృస్వామ్య ప్రభావం అనుకుంటాను. ఒక వెరైటీ కోసం ,నాగా తెగ లోని జానపద కధల్ని తెలుసుకోవడం కోసం చదవండి.Contact: Central institute of Indian languages ,Manasa Gangotri,Mysore-570006 (Karnata State)/ Price :Rs.235 (They would give 50% discount)  ----Murthy Kvvs

Sunday, January 13, 2019

వివేకానదస్వామి లో ఓ గొప్ప భావుకుడు కూడా ఉన్నాడు.


పొద్దుటి నుంచి ఆలోచిస్తున్నాను,ఏది రాయాలి,ఏది రాయకూడదు అని..!అదే ఈ రోజు వివేకానంద స్వామి జయంతి కదా..!ఎక్కడి నుంచి మొదలు పెట్టి ఎక్కడ ఆపాలి ఆయన గూర్చి ..అది నాకు పెద్ద సమస్య ఎప్పుడూ..! కొంతమంది కి ఆయన నీతి ని బోధించే గురువు గా కనిపిస్తే ,ఇంకొంతమందికి అభ్యుదయ భావాలు గల వ్యక్తి గా,మరి కొంతమందికి హిందూ మత విశిష్టత ని జగతి కి చాటిన తాత్వికుని గా ...ఇలా రకరకాలు గా కనిపిస్తారు.నిజానికి ఇలా కనిపించాలని ఓ ప్రయత్నం ప్రకారం చేసినది కాదు..ఆయన జీవితం.ఆయన మాట్లాడిన,రాసిన ప్రతి పలుకు ని అనేక ఏళ్ళుగా చదువుతూనే ఉన్నాను.ఇంకా అంత అద్భుతం గానూ,కొత్త రంగులీనుతూ ఈ రోజు కీ అన్వయింపగలిగే భావ వీచికలు గా అవి గోచరిస్తూ ఉంటాయి.

దానికి కారణం ఏమిటి...తన కాలాన్ని దాటి అనేక వందల ఏళ్ళు ముందు ఉన్నట్టుగా గోచరిస్తారు.మనం చాలామందిమి ఆయన కొటేషన్ లు మంచి గా ఉన్నవి కొన్నిటిని గూర్చి ఉటంకించుకుంటూ ఉంటాము.అయితే అవి అన్నీ ఆయన చెప్పిన విస్తృతమైన భావాల మధ్య లో నుంచి తీసుకున్నట్టివి.ఆ మాటలకి ముందు,వెనుక చాలా గొప్ప ధార ఉంటుంది అది పూర్తి గా ఆ పాఠం అంతా చదివితేనే బోధపడుతుంది.లేదా సగమే చేరుతుంది.అయినప్పటికీ ఆ మాటల్లోని ఉద్వేగం ,ఆకర్షణ అనంతమైనది.అది ఎంత తపో ధార తో,ఎంత హృదయ పరితాపం తో వచ్చినదో ఆయన పుస్తకాల్ని పూర్తి గా చదివితేనే అర్ధం అవుతుంది.

నాకు అర్ధమైనంతవరకు ...చెప్పాలంటే....హిందూ మతం లోని గొప్పతనం ని ఎంత ఉగ్గడించాడో,దానిలో ఉన్న చేర్చబడిన కొన్ని అమానవీయ పద్ధతులను అంత ఖండించాడు.అంతే గాక కొన్ని సాహసోపేత విషయాలను సైతం ఎవరు ఏమని అనుకుంటారో అని ఆలోచించకుండా చెప్పడం కనిపిస్తుంది.ఆ రోజుల లోనే బ్రాహ్మాణాధిక్యాన్ని ఖండించడం మామూలు విషయం కాదు.మీ ఇల్లూ,పరిసరాలు,శరీరాలు అన్నీ బలహీనతనే తలపింపజేస్తాయి.విద్య ,జ్ఞాన సముపార్జన కింది స్థాయి వరకు చేరకపోవడం వల్లనే మన దేశం మీదికి వచ్చిన ప్రతి జాతి కి బానిసల్లా బ్రతికాము.ఇదే గనక కొనసాగితే ఇక్కడి అధోజగతి జనులు చేసే పోరాటం ను మీరు తట్టుకొనలేరు.ఎందుకంటే అనేక వందల  ఏళ్ళ నుంచి వారు చేసిన శ్రమల వల్ల వారి మనసు,శరీరాలు బలవత్తరమైనవి.అని ఇటువంటి ఒక Prophetic call ని ఆ రోజుల్లో నే ఇచ్చారు.ఇది ఒక్కటే కాదు.. ఇలాంటి అనేక విషయాల్ని ఎన్నిటినో వక్కాణించారు..కాని వాటిని పెద్దగా ప్రాచుర్యం లోకి పెట్టరు ..!ఎవరకి కావలసినవి వారు తీసుకోవడం అనేది ఉన్నదే గదా..!
మళ్ళీ ఓ సందర్భం లో అంటారు,ఈ రోజు కీ మన దేశం లో ఏ కొన్ని శాస్త్రాలు మిగిలినా సంస్కృతి మిగిలినా ధనాన్ని తృణప్రాయం గా ఎంచే విప్రుల వల్లనే మిగిలిందని కూడా మరిచిపోరాదు.ప్రపంచం లో అత్యంత పేద పౌరహిత్యం నెరపే వారు వీరే ,అందుకనే వీరి పట్టు ప్రజలపై అంత గట్టిగా ఉంటుంది.నేను ప్రపంచం లోని అనేక దేశాల్లో చూశాను.పౌరహిత్యం నెరపే ఇతర మతాలలోని వారందరూ చాలా ధనవంతులే..!ఇలా ..ఎన్నో ఊహకి అందని అంశాల్ని చర్చించారు స్వామి ఆ రోజుల్లోనే.

పడమటి దేశాల్లోని అనేక విశిష్ట విషయాల్ని నిర్మొహమాటంగా ఒప్పుకున్నారు.నల్లని వర్ణం వారు,రాగి వర్ణం వారు,పసుపు వర్ణం వారు ఎవరైతేనేం ..వారందరూ ఈ బ్రిటిష్ వారి ముందు ఎందుకు పాలితులు గా మారారో తెలుసా ...ఇక్కడి సైన్యం లో గాని,ప్రజా జీవనం లో గాని నాయకుడు అనేవాడు తాను ముందు గా త్యాగ ధనుడు గా ఉంటాడు.అందుకే అతని అనుచరులు కూడా అతని మాటని గౌరవిస్తారు.అలా ఎన్ని ..విషయాలో ఆయన చెప్పినవి.ఇవన్నీ ఒక ఎత్తయితే రాజయోగం మీద ఆయన రాసిన భాష్యం చాలా గొప్పది. ఎందుకనో సిద్ధులని ఆయన తిరస్కరించాడు గాని వాటి సాయం తో ఒక మతం నే తను స్థాపించి ఉండేవాడు.ఆత్మల తో మాటాడడం,ఎదుటి మనిషి లోని భావాల్ని ఉనది ఉన్నట్లు చదవడం ఇలా ...అనేకమైన వాటిని తను ఎరుగును.గాని వాటిని సామాన్యులలో ప్రచారం చేయడాన్ని ఇష్టపడలేదు.ఈ కోణం ని ఎవరూ పెద్దగా ప్రచారం లోకి కూడా తేలేదు.

ఇంగ్లీష్ భాష లో కూడా స్వామీజీ ది ఓ ప్రత్యేకమైన శైలి.ఎక్కడ ఏ మాట ఎంత తూకం వేయాలో అంత తూకం గా ప్రయోగిస్తారు.అందుకే వాటిలో అంత దమ్ము ఉంటుంది.కొంత మంది మహానుభావులు ఈయన ని కోట్ చేయకుండానే వాటిని వాడుకొంటూ ఉంటే నవ్వు వస్తుంది.వివేకానదస్వామి లో ఓ గొప్ప భావుకుడు కూడా ఉన్నాడు.ఆయన కవితల్లో అది వ్యక్తమవుతుంది.Kali the Mother అనే కవితలో ఓ చోట ఇలా అంటారు...The stars are blotted out,The clouds are covering clouds,It is darkness vibrant,sonant.....For Terror is thy name,Death is thy breath,And every shaking step destroys a world for e'ver.....Who dares misery love,And hug the form of death.Dance in destruction's dance,To him the Mother comes. 

Sunday, January 6, 2019

మళ్ళీ శ్రీ లంక లోకి వెళదాం


మళ్ళీ శ్రీ లంక లోకి వెళదాం.అపుడే చెప్పాను గదా వీలున్నప్పుడల్లా రాస్తుంటాను గదా..!ఈ సారి కాండీ కి  కొంత దూరం లో గల బండారగామ అనే ఊరి లోకి వెళదాము.ఇక్కడ కూడా అంతే ప్రకృతి అందాలు.ఎటు చూసినా చక్కని పచ్చదనం.శుభ్రం గా ఉన్న రోడ్లు.జనాలు కూడా పెద్ద గా లేరు.రోడ్ల మీద.ముందే చెప్పినట్లు గా ఒక చిన్న సైజు కేరళ మాదిరి గా ఉన్నది ఈ ప్రదేశమంతా.నే అనుకోవడం ఇక్కడ ఉండే స్లోప్ గా ఉండే ఇళ్ళు, పచ్చదనం మీద ప్రేమ అదంతా ఇక్కడి నుంచే అక్కడికి పాకిందేమోనని.పెద్ద దూరం ఏముందని.ఇప్పుడంటే పాస్ పోర్ట్లు అవీ గాని...ఒకానొక సమయం లో నావల తో ఈ సముద్రాన్ని దాటి రాకపోకలు సాగించేవారు.



ఒక సమావేశం కి వెళ్ళాము.అది ప్రపంచ శాంతి కి సంబందించినది.అక్కడి సర్వోదయ సంస్థ దాన్ని నిర్వహిస్తున్నది.ఇక్కడ అనేక దేశాల మరియు మన దేశం లోని రాష్ట్రాల వారిని కలిసే అవకాశం కలిగింది.విచిత్రం ఏమిటంటే ఈ సర్వోదయ సంస్థ మన గాంధీజీ యొక్క ఆశయాలతో ప్రభావితమైనది.ఇక్కడి యువత కి ఎంతో తోడ్పాటు అందిస్తున్నది.ఆ రోజు ఆ  కార్యక్రమాలు ప్రారంభం అయ్యే ముందు దానికి ముఖ్య అతిధి గా ఆ దేశ సాంస్కృతిక మరియు ఉన్నత విద్యా శాఖా మంత్రి విజేదాస రాజపక్సే విచ్చేశారు.

ఆ సందర్భంగా ఒక మంచి నాట్యాన్ని చూడగలిగాను.ఆయన్ని స్వాగతిస్తూ చేసిన ఆ నాట్యం కొహోంబో కంకారియా గా పేర్కొన్నారు. దీనిలోని నర్తకులు తమ చాతి పై ,నడుము పై,శిరస్సు పైన వెండి తో చేసిన నగలని ధరించారు.ఇది కాండీ మధ్య పర్వత భూముల్లో నుంచి వచ్చిన నాట్యం గా చెబుతారు.చాలా పురాతమైన ఈ నాట్యం ఈ శ్రీ లంక లోని రాజు పాండువసుదేవ అనే అతనికి మానసిక దౌర్బల్యం కలిగినపుడు మన భారత దేశం నుంచి వచ్చి ప్రదర్శించినదట. ఆ తర్వాత ఇది ఎంతో ప్రాచుర్యం పొంది మిగిలిన శ్రీలంక లోని అన్ని ప్రాంతాల లోకి పాకింది.కాండీ లోని బుద్ధ దేవుని గుడి లోనూ దీని ప్రతి యేడు ప్రదర్శిస్తారు.

మనం మన దగ్గర లో ఉన్న దేశాల తో పోలిస్తే ఎంతో దగ్గర తనం సాంస్కృతిక ఐకమత్యం కనిపిస్తుంది.అది పెద్ద గా మన దేశీయులు పట్టించుకోకపోవడం వల్ల ఎంతో నష్టం కలుగుతుంది.ఈ సారి ఈ ద్వీపాన్ని సందర్శించినప్పుడు ఇవన్నీ పరిశీలించండి.అద్భుతం గా అనిపిస్తుంది.ఇంకా ఆసియా లోని ఎన్నో దేశాల్ని ఇలా దగ్గరగా పరిశీలించాలనేది నా కోరిక.యూరపు,అమెరికా కంటే కూడా వీరి గురించి మనకి తెలిసింది తక్కువ.అది నిజంగా సిగ్గుపడవలసిన అంశమే.  

Tuesday, December 18, 2018

స్విమ్మింగ్ ని మించిన వ్యాయామం ఏముందని..అన్ని అవయవాలు చక్కగా కదులుతాయి.మెడిటేషన్ సరే..సరి.



ఇప్పుడు ఒక మిత్రుని గురించి చెప్పాలి.నా శ్రీలంక ప్రయాణం లో ఎంతో సహకరించిన వ్యక్తి.అందరకీ తలలో నాలుక లా మెలుగుతూ అన్ని వయసుల వారి తో కలిసిపోయి ఒక పనిని నడిపించడం లో ప్రజ్ఞాశీలి.ఆయన వయసు ఎనభై నాలుగు అని చెప్పినపుడు ఆశ్చర్యపోవడం నా వంతు అయింది.ఇంతకీ ఆయన పేరు సి ఎన్ ఎన్ రాజు గారు.కర్నాటక రాష్ట్రం లోని బెంగుళూరు ఆయన నివాసం అయినప్పటికీ సేవా కార్యక్రమాలలో దేశ విదేశాలు అలవోకగా చుట్టివస్తుంటారు.మీ ఆరోగ్య రహస్యం ఏమిటండి ఈ వయసు లోను ఇంత చురుకు గా ఉన్నారు అని అడిగినప్పుడు "ప్రతి రోజు ఉదయం తప్పకుండా స్విమ్మింగ్ చేస్తాను.ఆ తర్వాత కాసేపు ధ్యానం చేసుకుంటాను. అంతే.." ప్రత్యేకించి ఇంకేమీ లేదు అన్నారు.బాగా ఆలోచిస్తే అనిపించింది అసలు స్విమ్మింగ్ ని  మించిన వ్యాయామం ఏముందని..అన్ని అవయవాలు చక్కగా కదులుతాయి.మెడిటేషన్ సరే..సరి.

అనేక ఆలయాలకి ట్రస్టీ గాను ,భారతీయ వికాస పరిషత్ ,బెంగుళూరు శాఖ కి ముఖ్య బాధ్యులు గాను ఉన్న ఆయన పర్యటన అంటే చెవి కోసుకునే వ్యక్తి.ఈ మధ్య మడికేరి ప్రాంతం లో ఒక మిత్రుని పెళ్ళికి వచ్చినపుడు కొడగు సాంప్రదాయ దుస్తుల లో ఉన్న వారి తో కలిసి ఆయన దిగిన ఫోటో తో ఇక్కడ పరిచయం చేస్తున్నాను.అన్నట్టు ఈయన కర్నాటక రాష్ట్ర ఖాదీ బోర్డ్ లో ఉన్నతాధికారి గా పనిచేసి రెండు దశాబ్దాల పై చిలుకు క్రితమే రిటైర్ అయి శేష జీవితాన్ని అలా జీవిస్తున్నారు.

Thursday, December 13, 2018

నా డైరీ లోని కొన్ని పేజీలు..!(కధ)--మూర్తి కె.వి.వి.ఎస్.


2-10-2018

ఇప్పుడు సిగిరియా వద్ద ఉన్నాను.శ్రీలంక లోని ప్రఖ్యాత పర్యాటక ప్రాంతం.రావణుడి వంశీకులు కట్టిన కోట దగ్గర.లయన్ రాక్ గా పిలువ బడే కొన్ని వందల మీటర్ల ఎత్తైన పర్వతం.దాని మీద కట్టిన కోట.శిధిలమై ఉన్నది.అలాగని గుర్తు పట్టలేనంతగా కాదు.శిల్ప సంపద,రహస్య సొరంగాలు,స్నానమాడే కొలనులు ఇలా అలనాటి దర్పానికి ప్రతీక గా ఇంకా నిలిచే ఉన్నాయి.ఎన్ని వేసవులు.ఎన్ని గాడ్పులు.ఎన్ని తుఫానులు..ఎన్ని వర్షపాతాలు...ఎన్నిటినో తట్టుకొని ఇంకా తమ ఉనికిని చాటుతూనే ఉన్నాయి.ఆ ఎత్తైన కొండకి చుట్టూరా కొన్ని మైళ్ళ పర్యంతం చుట్టూరా కందకాలు,వాటిలోని నిర్మల ప్రవాహాలు, ఆ దరులకిరువేపులా పచ్చని ప్రకృతి...బండరాళ్ళు పేర్చి కందకాలకి కట్టిన గోడలు...చుట్టూరా అరణ్యం...దానిలోనే ఈ కట్టడాలు..!ఒకానొక కాలం లో ఈ చోటులన్నీ ఎంత వైభవం తో తులతూగినవో...ఎవరెవరు ఇక్కడ తమ పాద ముద్రలు వదిలి కాల గర్భం లో కలిసిపోయారో..!ఇక్కడ నేను వదిలిన పాద ముద్రలు ,కొన్ని వందల ఏళ్ళ తర్వాత ఎవరైనా గుర్తుపడతారా...?సూక్ష్మ ప్రపంచం ని వీక్షించే ఏ యోగీశ్వరులో బహుశా ఆనవాలు పట్టవచ్చునేమో..!

అన్నట్టు రావణుడు ఆ భారత దేశం లోని దండకారణ్యం నుంచి ఇక్కడి దాకా సీతమ్మ ని తీసుకు వచ్చాడా..?ఎటువంటిది ఆ ఆకాశగమనం చేసిన వాహనం..!ఎన్నో సందేహాలు ముప్పిరిగొన్నాయి.వాల్మీకి భావనా ఝరి ఎన్నో ఏళ్ళు దాటి అలా సాగుతూనే ఉన్నది.ఏది ఏమైనా ఒక  సాంస్కృతిక బంధాన్ని నిర్మించాడు ఆ మహా కావ్యం తో..!నిజమో..ఊహ నో...కల్పనా చాతుర్యమో...ఒక్కొక్కరికీ ఒక లాగా ..! ఎవరి దృష్టి వారిది.ఈ సిగిరియా ని ఆధారం గా చేసుకుని ఎంత జీవన వ్యాపారం ఇక్కడ..?హోటళ్ళు,వివిధ రకాల అంగళ్ళు,ఆటోలు,మిగతా వాహనాలు ఇంకా వివిధ దేశాల టూరిస్టులు ...నిర్విరామంగా ..యాత్రామయం..!చిన్నప్పుడు చదివిన,విన్న రామాయణ ఘట్టాలు చుట్టుముడుతూన్నాయి నా ప్రమేయం లేకుండానే..!

3-10-2018

సిగిరియా నుంచి బయలు దేరాను.బస్సు సాగిపోతూన్నది కాండీ వైపు.అష్టాదశ శక్తి పీఠాల్లో ఒకటి ఈ శ్రీలంక లో ఉందని అంటారు.అయితే ఆ ప్రాంతం ఏమిటని ఎందరినో అడిగాను.ఎవరూ నాకు సరిగా చెప్పలేకపోయారు.చరిత్ర ఒక్కోసారి పుక్కిట పురాణాల్లో కప్పివేయబడి ఉంటుంది.కొన్నిసార్లు జానపదుల నోళ్ళలో వివిధ రూపాలు గా నాని గుర్తు పట్టలేని తీరుగా తయారవుతుంది.ఒక్కోసారి కల్పన ఏదో పుక్కిట పురాణమేదో చెప్పలేని స్థితి.ఈ లంక లో ఎక్కడ చూసినా బుద్ధ వైభవమే..!రమారమి పాతిక వేల పై చిలుకు ప్రదేశాల్లో ఎక్కడ తవ్వినా బుద్ధుని తాలుకు చరిత్ర ని తెలిపే వైనమే..!మన దేశం నుంచే ఇక్కడికి వచ్చిన బౌద్ధం మన దగ్గర సన్నటి ధార గా పరిణమించడం ..ఏ చారిత్రక మలుపుల విభాత సంధ్య లో మరి ఏమి జరిగిన ప్రభావమో..!ఒకానొక కాలం లో బహుశా సముద్ర ప్రయాణం ని భారత దేశం లో నిషేధించడం అనేది ..బౌద్ధ మతం తో సంగమం అనేది మళ్ళీ జరగకూడదనేనా..?అయితే దానివల్ల ప్రపంచ పోకడలకు దూరం అవడం వల్ల నిలవ నీరు గా ఉన్న మన దేశాన్ని ఇతర జాతులు కబళించడం సులువు అయింది.

ఇండోనేషియా,సుమత్రా,బాలి వంటి సుదూర ద్వీపాల్లో సైతం భారతీయ సంస్కృతి లోని ఆనవాళ్ళు ఇప్పటికీ ఆ భాష లోను,సంస్కృతి లోనూ నేటికీ కనబడతాయి.అంటే ఒకానొక సమయం లో మనవాళ్ళూ సముద్రాలు దాటి జైత్ర యాత్రలు చేశారు.ఆ తర్వాత ఎప్పుడైతే సముద్రయానం నిషేధించబడిందో అక్కడినుంచే మన క్షీణ దశ ప్రారంభమయింది.అంతదాకా ఎందుకు ఈ లంక లోనే చూసినా భారతీయ ఆత్మ ఇప్పటికీ ప్రతి మూలన అనుభవమవుతూనే ఉంటుంది.ఆ తూర్పు వేపున తమిళులు బాగా ఉన్నచోటనే కాదు శ్రీలంక లోని ప్రతి మూలన మనల్ని మనమే చూసుకున్నట్లుగా ఉంటుంది.ఏదో పరాయి దేశం లో ఉన్నట్లు గా ఉండదు.విమానాశ్రయం లో ఇమిగ్రేషన్ అధికారులు మన పాస్ పోర్ట్ ని అడిగి చెక్ చేసినప్పుడు మాత్రమే వేరే దేశం లో ఉన్నట్లు స్పృహ వస్తుంది.

4-10-2018

సిగిరియా నుంచి కాండీ వచ్చి ఒక హోటల్ లో సేదతీరాము.ఈ కాండీ ఇక్కడి పురాతన నగరాల్లో ఒకటి.ఎన్నో రాజవంశాల పాలనలు...బ్రిటీష్ పాలన వరకు..!ఈ దేశం లో ఎక్కడికి వెళ్ళినా వెన్నంటి వస్తూనే ఉన్నది పచ్చదనం.బుద్ధుని పన్ను యొక్క అవశేషం పైన కట్టిన ఆలయం ఈ కాండీ యొక్క ప్రత్యేకత.ఎంతో మంది విదేశీయులు.స్వదేశీయులు అంతటా ఈ ఆలయ సమీపం లో..!ఈ ఆలయం ముందే ఉన్నది క్వీన్స్ హోటల్ అనబడే గత కాలపు భవనం.ఇప్పటికీ వీడని రాజసం ఆ కట్టడం లో..!ఆ ఆలయ ప్రవేశానికి చెల్లించాను వెయ్యి రూపాయలు.అదీ శ్రీలంక కరెన్సీ లో.బుద్ధుని కి సమర్పించడానికి తామర పూలు,ఇంకా ఇతర పూలు తీసుకువెళుతున్నారు.ఆలయం లోకి అడుగుపెడుతూనే అక్కడి గోడల పై తధాగతుని జీవితాన్ని వివరించే ఎన్నో రంగురంగుల చిత్రాలు.తెల్లటి పొడవైన స్థూపం లోపల.ఇంకా ఎన్నో శిల్పాలు.కలప ని ధారళంగా వాడిన నిర్మాణం.మా ఊరి రామాలయం లో లాగానే అక్కడక్కడ కొంతమంది కింద కూర్చునే దీక్ష గా బౌద్ధ శాస్త్రాల్ని ఆలపిస్తున్నారు.అగరు పొగలు దట్టం గా సాగుతున్నాయి.ఉన్నట్టుండి శంఖారావాలు...ఢంకా రావాలు...ఊరేగింపు లోపలకి ప్రవేశిస్తోంది.కెమేరాలు క్లిక్ మనిపిస్తున్నారు.ఎటువంటి ఆటంకాలు లేవు కెమేరాలకి..!

తధాగతుని దర్శించుకుని బయటకి వచ్చాము.మాతో పాటు వచ్చిన బస్సు లో ని ప్రయాణికులు వాళ్ళు కూడా దర్శించుకుని బయటకు వచ్చారు.ఆలయం ముందే ఉన్న జలాశయాల్ని చూస్తూ ఆనందిస్తూ ఉండగా ఒక చిన్నపిల్లవాడు తప్పించుకు పోయాడు.ఇక చూడండి.తల్లిదండ్రుల బాధ.ఇలా వచ్చేప్పుడు అసలు చిన్న పిల్లల్ని ఎందుకు తీసుకొస్తారో తెలియదు.ఆ బస్సు లో కూడా అయిదేళ్ళ పిల్లవాడు మహా గోల.మిగతా ప్రయాణీకుల సహనాన్ని పరీక్షించే విధంగా  అందరి సామాన్లు చికాకు చేసేవారు.ముందు ఎంతో ఓర్పు తో ఉన్నా అబ్బా ఏం పిల్లలురా  బాబూ అనిపించసాగింది.అయితే వీడి తల్లిదండ్రులు మాత్రం అదేదో గొప్ప సంగతి లా విలాసం గా ముద్దు చేస్తోంటే మిగతా వాళ్ళకి చిర్రెత్తసాగింది.మన ఆనందం ఇతరులకి ఖేదం కాకూడదనే ఇంగితం ఎందుకు ఉండదో కొందరకి..!మొత్తానికి వాడు ఆ జనప్రవాహం లో ఒక చోట దొరికాడు.హమ్మయ్యా ..పోనీలే అనిపించింది.

5-10-2018

సరే...కాండీ నుంచి బయలుదేరాము.అక్కడినుంచి కొలొంబో వైపు సాగుతున్నాము.ఈ మధ్య లోనే నుగారవాలియ అనే ఊరు.బస్సు వెళుతుంటే ప్రకృతి అందాలు కనువిందు చేస్తున్నాయి.లోయలు ,జలపాతాలు,మధ్యలో తగిలే జనసముదాయాలు హాయిగా గూర్చుతున్నాయి. గత కొన్ని రోజులు గా చూస్తున్నా.ప్రతి రోజు ఎంతో కొంత వర్షం పడుతూనే ఉంది.వెంటనే వెలిసిపోతూనే ఉంది.ఎక్కడా ఇదే స్థితి ఈ ద్వీపం లో..!మేఘాలు గుత్తులు గుత్తులు గా కొండలమీది నుంచి ఆనుకుని సాగుతున్నాయి.నుగారవాలియా లోనే ఒక గుడి ముందు ఆగింది బస్సు.అది ఆంజనేయుని గుడి.బయట ద్వారానికి అటూ ఇటు ఆంజనేయుని శిల్పాలు.లోపలకి వెళ్ళినచో సీతారామ దర్శనం లక్ష్మణ సమేతం గా జరుగుతుంది.ఇక్కడి విశేషం ఏమిటంటే ఈ గుడి చుట్టూరా ఆనుకుని కొంత అటవీ భగం వున్నది.పొడుగైన చెట్ల తో  అశోక వనం లా ఉన్నది.ఈ ప్రాంతం లోనే సీతాదేవి వనవాసం లో గడిపినది అంటూ అక్కడ ఓ బోర్డ్ పై రాసి ఉన్నది.నిజంగా ఇప్పటికీ ఆ మహా సాధ్వీ అక్కడే ఉన్నట్లు అనిపించింది.ఆధారాలు ఇమ్మంటే ఇవ్వలేను.

అలా ప్రయాణిస్తూ ...సాయత్రం కి చిన్మయ మిషన్ వాళ్ళు కట్టిన ఇంకో ఆంజనేయుని గుడికి చేరుకున్నాము.ఈ లంక లో ఈ మహానుభావునికి ఎంత పాపులారిటీ నో..!ఇది ఒక పెద్ద గుట్ట మీద ఉంది.కింద నుంచి పైకి ఆటో లు వెళుతున్నాయి.పై నుంచి కిందకి చూస్తే ఈ భూగ్రహం ఇంత అందమైన ప్రదేశాలకి ఆలవాలమా అనిపించకమానదు.మెట్లు ఎక్కేసరికి కొద్దిగా కాళ్ళు పీకినా ఈ సుందర దృశ్యాలు కనిపించి నా అలసట ని మటుమాయం చేశాయి.బస్ ముందుకి సాగుతున్న కొద్దీ టీ ఫేక్టరీలు ,తోటలు విరివిగా కనిపిస్తున్నాయి.రాత్రి తొమ్మిది దాటింది కొలొంబో చేరుకునేసరికి.అప్పటికే బుక్ చేసిన ఓ హోటల్ లో దిగాము.ఇహ ఇప్పుడు అసలైన పని రేపటినుంచి ప్రారంభం కాబోతున్నది.అసలు ఈ దేశం లోకి అడుగు పెట్టిన ఉద్దేశ్యం అదే.ఇవన్నీ ..ఇప్పటి వరకూ తిరిగినది అంతా బోనస్ లాంటిదే.!ప్రపంచ శాంతి సమావేశాలు రేపటి నుంచి మొదలవబోతున్నాయి.అనేక దేశాల వాళ్ళు పాల్గోనబోతున్నారు దీనిలో..!మన దేశం నుంచి నేనూ ఒక ప్రతినిధి గా రావడం జరిగినది.తిరువళ్ళువర్ అన్నట్లు ఒక పని చేస్తున్నప్పుడు ,ఆ పని మూలం గా మరి యొక పని ని చేయడం అనేది ఎలాంటిది అంటే ఒక ఏనుగు ని పట్టి దాని సాయం తో మరి యొక ఏనుగు ని పట్టడం లాంటిది. (The end)

Thursday, December 6, 2018

నా శ్రీలంక ప్రయాణం (కొన్ని సాధారణ దృశ్యాలు)


నగరాలు ఇంచు మించు కొంత తేడా తో ఒకేలాగా ఉంటాయి.ఒక దేశం యొక్క గ్రామీణ ప్రదేశాలు,ఇంకా సాధారణ ప్రజానీకం నివసించే విధానం లో భిన్నత్వం ఒక ఆసక్తి ని కలిగించేది గా ఉంటుంది.అది ఏ దేశం అయినా..!అందుకు శ్రీ లంక మాత్రం భిన్నం ఎందుకు అవుతుంది..?కొలొంబో నుంచి అనురాధపుర కి ప్రయాణించే దారి లో కొన్ని ఊళ్ళు కనబడగా వాటిని ఫోటోలు తీశాను.ఒక తల్లి పిల్ల వాడిని ఎత్తుకుని ఉన్నది.ఇంకా ఆ ఇల్లు నిర్మాణ దశ లో నే ఉన్నట్లుంది.నన్ను ఆకట్టుకున్న అంశాల్లో ఒకటి ఏమిటంటే ఇంటి నిర్మాణ శైలి.పైన రూఫ్ స్లోప్ గా ఉండి కురిసే వాన చినుకులు కింద పడిపోవడానికి అనువుగా ఉన్నాయి.మళ్ళీ ..లోపల కూడా గదులు వరస గా కాకుండా ఏ గది ఆ గది వేరు వేరు గా ప్రత్యేకంగా ఉన్నది.డేనిష్,డచ్,పోర్చ్ గీస్ ఇంకా బ్రిటీష్ వాళ్ళు పాలించబట్టి అనుకుంటా వాళ్ళ నిర్మాణ శైలి ని అనుకరించినట్లు ఉన్నది.శుభ్రత బాగుంది.ప్రతి ఇంట్లో పూల మొక్కలు ఉన్నాయి.


ఫ్రాక్ లు,షర్ట్ లు వేసుకున్న స్త్రీలు ఎక్కువ గా కనిపిస్తున్నారు.ఎక్కువమంది బుద్దిష్ట్ లు గానే ఉన్నారు.గ్రామ ప్రాంతాల్లో ని సెంటర్ ల లో బుద్దుని ప్రతిమ లు చాలా అందం గా ఉంచారు.దాని చుట్టూ అద్దాలు పెట్టారు.సింపుల్ గానూ,నీట్ గానూ ఉన్నాయి.అనవసరమైన ఆడంబరం ఎక్కడా కనిపించలేదు.ఫ్లయ్ యాష్ బ్రిక్స్ తో గోడ నిర్మించి సిమెంట్ చేస్తున్న ఇళ్ళు కనిపించాయి. మంచి మోడల్ గా  ఉన్నాయి.ప్రకృతి దృశ్యాల గురించి ఎంత చెప్పినా తక్కువే.శ్రీలంక అంతా నే చూసిన మేరకు ఆకు పచ్చగా నిగ నిగ లాడుతూ ఉన్నది.


శ్రీలంకేయులు మౌలికంగా శాంతిప్రియులు గా తోచింది.మేము అనురాధపుర లో హెరిటేజ్ హోటల్ లో ఉన్నప్పుడు ఒక సంఘటన జరిగింది.అక్టోబర్ రెండు గాంధి గారి జయంతి.మనకి తెలిసిందే.మా హోటల్ లో ఉన్న కొంతమంది భారతీయ మిత్రులు ఆయన స్మృతి లో ఒక కార్యక్రమం చేస్తున్నాం రమ్మంటే వెళ్ళాను.నివాళి అన్నమాట.యధాప్రకారం స్పీచ్ లు ఇచ్చిన తర్వాత మన వాళ్ళు భారత్ మాతా కీ జై అని అరవడం చేస్తున్నారు.మళ్ళీ పెద్ద సౌండ్ తో.హోటల్ లోని ఆ దేశపు  స్టాఫ్ కొంత ఇబ్బంది గా ముఖం పెట్టారు.ఒక డ్రైవర్ మాత్రం మా వైపు తీవ్రంగా చూశాడు.కొంపదీసి ఇది జాతుల గొడవ గా మారదు గదా అని తోచింది ...అసలే ఇప్పుడిప్పుడే రెండు దేశాల వ్యవహారాలు ఓ కొలిక్కి వస్తున్నాయి,అంతర్యుద్ధం తర్వాత..! అలాంటిది ఏమీ జరగలేదు.లేచిన వేళ బాగుంది.

Thursday, November 29, 2018

పోలింగ్ డ్యూటి (కధ) ---మూర్తి కె.వి.వి.ఎస్.

పోలింగ్ డ్యూటీ(కధ)--మూర్తి కె.వి.వి.ఎస్.
ఈ రోజున పేపర్ లో వచ్చిన అసెంబ్లీ ఎన్నికల ప్రకటన చదవ గానే కొన్ని ఏళ్ళ కిందటి విషయాలు మళ్ళీ జ్ఞాపకం వచ్చాయి. పోలింగ్ బూత్ ఉన్న ఆ వూరు లో దిగేసరికి సాయంత్రం నాలుగు దాటింది.ఎలక్షన్ డ్యూటీ చేసే సిబ్బంది మొత్తం మేము అయిదు మందిమి ఉన్నాము. ఒక ప్రిసైడింగ్ ఆఫీసర్,ఒక అసిస్టెంట్ ప్రిసైడింగ్ ఆఫీసర్,మిగతా ముగ్గురు పోలింగ్ క్లర్క్ లు.ఈ మారు మూల పల్లె లో ఉన్న ఓ పాఠశాల ని పోలింగ్ బూత్ గా పెట్టారు.మా అందర్నీ దింపేసిన బస్ ఇంకా ముందు కి సాగిపోయింది.మరింత మంది సిబ్బందిని వారి వారికి కేటాయించిన ప్రదేశాల్లో దింపడానికి..!

చూడటానికి ఇంతేనా అన్నట్లు ఉంటుంది గాని ప్రభుత్వ అధికారులకి ఆ ఎలెక్షన్ తతంగం అంతా జరిపించడానికి ఎంత యాతనో..ఎంత చికాకు వ్యవహారాలో..!ఏ మాత్రం ఎక్కడ పొరబాటు జరిగినా వెనకా ముందు చూడకుండా ఎన్ని అక్షింతలో..!మేము అయిదుగురం అయిదు ప్రదేశాల్లో పనిచేస్తున్నవాళ్ళం.ఈ ఎన్నికల డ్యూటీ పుణ్యమా అని ఇక్కడ ఇలా ఓ చోటా కలుసుకున్నాం.దేశం లో ప్రజాస్వామ్యమనే ఈ జగన్నాధ రధాన్ని కదిలించే యజ్ఞం లో మేమూ ఇలా మా పాత్ర నిర్వహించబోతున్నాము.

అయితే ఇలాంటివి గతం లో చేయక పోలేదు.కాని ఏ సారి అనుభవం ఆ సారిదే.దానిలో అన్ని రుచులూ కలిసి ఉంటాయి.ఎన్ని రకాల మనుషులు..ఎన్ని రకాల అనుభవాలు.సరే...పాఠశాలలో కి దిగిన వెంటనే మా ప్లానింగ్ ప్రారంభించాము.ఇప్పటి లా అప్పుడు ఈవిఎం మెషిన్ లు లేవు.అప్పటి వ్యవహారం వేరు.ఓటర్లు రావడానికి,మళ్ళీ వెళ్ళడానికి వీలు గా కర్రల తో కట్టాము.బ్యాలట్ బాక్స్ ఎక్కడ పెట్టాలి..అది సీక్రెట్ గా ఉండాలి,మళ్ళీ వెలుతురు వచ్చేలా ఉండాలి కనక ఓ కిటికీ మూలకి పెట్టాలి అనుకున్నాము.ఆ విధంగా అక్కడ టేబిల్ వేసి దానికి చుట్టూ దుప్పటి తో కట్టాము.వెదుర కర్రల సాయం తో..!
మొత్తానికి ఎలాగో ఆ పని అంతా పూర్తి చేశాము.ఓటర్లు రావడానికి,ఓటేసిన తర్వాత బయటకి వెళ్ళడానికి..అదంతాట్రయిల్స్ కూడా వేశాము.సంతృప్తి గా తోచింది.బ్యాలట్ పేపర్ల మీద సంతకాలు,వాటిని జాగ్రత్త గా లెక్క పెట్టుకోవడం,ఇంకా ఇతర స్టేట్యూటరీ పత్రాల్ని పూరించి పెట్టుకోవడం, ఇలా అన్నీ సిద్ధం చేసుకున్నాము.ఈ పోలింగ్ డ్యూటీ అనేది సమిష్టి కృషి తో సాఫీ గా సాగిపోతుంది.ఉన్న పోలింగ్ సిబ్బంది లో నువు చిన్న నేను పెద్ద అనుకుంటే సరిగా సాగదు.ఆ విషయం ని మిగతా వారికి అర్ధం అయ్యేలా చెప్పాను.ఉన్నవారి లో అంతా సమానమేనని అందరం కలిసి ఈ కార్యాన్ని సఫలం చేద్దామని ఉత్సాహపరిచాను.అదృష్టవశాత్తు అంతా మంచి సిబ్బందే నా టీం లో పడ్డారు.

రాత్రి రమారమి ఎనిమిది అయింది.ఆ గ్రామం లో ఉన్నది ఒకటే వీధి.బల్బులు గుడ్డి గా వెలుగుతున్నాయి.పెద్ద వెలుగని చెప్పడానికి లేదు.ఉన్నదానితోనే సరిపుచ్చుకోవాలి.ఆ చివరి నుంచి ఈ చివరకి ఓ సారి సర్వే చేశాను.జనాల అలికిడి లేదు.చిన్న బడ్డీ కొట్టు కూడా లేదు.ఒక వేళ ఉన్నా మూసేసి ఉంటారు.దారి కి అటూ ఇటూ రకరకాల తుప్పలు ఉన్నాయి.ఈ గ్రామం కి ఆనుకొని ఉన్న మరో నాలుగు చిన్న గ్రామాలు..ఆ ప్రజలు కూడా ఇక్కడకే ఓటు వేయడానికి వస్తారు.మాకు ఉన్న లిస్ట్ లోని సమాచారం మేరకు..!

బడి కి వచ్చేసరికి ఏజెంట్లు వచ్చారు.రేపు ఉదయమే ఏడు లోపల రమ్మని వారికి చెప్పాను.వాళ్ళకి గుర్తింపు కార్డ్ లు ఇవ్వడం,మాక్ పోలింగ్ నిర్వహించడం అలాంటివి ఉంటాయని వారికి వివరించాను.వాళ్ళకి తెలియదని కాదు గాని మా పని మేం చేయాలి గదా..!మాకు కేటాయించిన స్థానిక గ్రామాధికారి రాలేదని ,ఈ రాత్రికి భోజనాలు ఎక్కడైన వండించితే వారికి డబ్బులిస్తామని మేము ఏజెంట్ లకి చెప్పాము.ఎందుకనో వాళ్ళు పెడ మొగం గా ఉన్నారు.ఈ రాత్రికి కష్టమండీ..అంటూ తప్పించుకు పోయారు.ఊళ్ళో చూస్తేనేమో తలుపులు బిడాయించుకుని ఉన్నారు.హోటల్స్ దగ్గర లో ఏమీ లేవు.లోపల ఆత్మారాముడు మూలుగుతున్నాడు.
"సార్ ..నేను వచ్చేటపుడు మూడు బిస్కెట్ పాకెట్ లు,మూడు బన్ లు తెచ్చాను.ఈ రాత్రికి వాటిని లాగిద్దాం.రేపు తెల్లారిన తర్వాత మిగతా సంగతి చూద్దాం" అన్నాడు మా టీం లోని పోలింగ్ క్లర్క్.హమ్మయా అని నిట్టూర్చి చాలా జాగ్రత్త గా వాటిని వాటాలు వేసుకుని తిన్నాము.కొంతలో కొంత నయం.ఆ బడి ప్రాంగణం లోనే ఓ బోర్వెల్ ఉంది.నీటి కి ఇబ్బంది లేదు లే..అని ఇంకొంచెం ధైర్యం వచ్చింది.నీళ్ళు కడుపు నిండా పట్టించాము.నిద్ర కి ఉపక్రమించాము.ఒకే దుప్పటిని అడ్డం గా పరిచి బయట వరండా లో పడుకున్నాము.నా జన్మకి నేనెప్పుడూ ఈ ఊరి లో ఇలా ఇక్కడ పడుకుంటానని ఊహించలేదు.అదే విధి మరి.విచిత్రం గా ఒక్క దోమా లేదు.నక్షత్రాల కాంతి వింత గా పరుచుకుంటోంది.ఉన్నట్టుండి ఒక చల్లని తెమ్మెర మమ్మల్ని జోల పుచ్చుతున్నట్లు గా వీయసాగింది.మెల్లగా నిద్ర లోకి జారుకున్నాము.ఎంత లోపల రేపటి పోలింగ్ గురించిన ఆందోళన ఉన్నప్పటికీ..!

పొద్దుటే అయిదు కల్లా తెలివి వచ్చింది.లేచి మొహం కడుక్కుని స్నానం కానిచ్చాను.చేయవలసిన కార్యక్రమాల ఎజెండాని రాసుకున్నాను.మళ్ళీ సామాగ్రి మొత్తాన్ని ఓ సారి సమీక్షించుకున్నాను.మిగతా నలుగురు సిబ్బంది ఓ గంటకి లేచారు.చకచకా వారి పనులు కానిచ్చారు.ఏజెంట్ లు వస్తున్నారు ఒక్కొక్కరే..!వారిని అందరని వాళ్ళకి కేటాయించిన బల్లల పై కూర్చోపెట్టాము.టైం అయింది ..బేలట్ బాక్స్ ని తెరిచి చూపించి..సీల్ వేయడం...ట్యాగ్ లు కట్టడం ...మాక్ పోలింగ్ చేయడం అంతా క్రమంగా చేశాము.ఏజెంట్లకి గుర్తింపు కార్డ్ ల్ని ఈ పనులు అన్నిటికి ముందర ఇచ్చేశాము.వాళ్ళకి ఇవ్వాల్సిన సూచనలు ఇచ్చాను.

గతం లో ఎన్నికల డ్యూటీ చేసిన గ్రామం లో అక్కడి ప్రజలంతా చక్కని సహకారం ఇచ్చారు.వద్దన్నా వినకుండా టిఫిన్ లు,భోజనాలు పంపేవారు.ఫ్రీగా తీసుకోవడం రూల్స్ కి విరుద్ధం అని వారికి బలవంతం గా డబ్బులు ఇచ్చేవాళ్ళం.కానీ ఈ గ్రామం ఏమిటో ..డబ్బులిస్తాం...అన్నం పెట్టమన్నా దానికి దిక్కు లేదు.మా బాగోగులు చూడాల్సిన స్థానిక అధికారి పత్తా లేడు.ఏమిటో..రకరకాల మనుషులు..!
పది అవుతుంది అనగా..ఇక ఓటర్ల రద్దీ పెరిగింది.వచ్చేవాళ్ళు వస్తున్నారు.ఓటేసి పోతున్నారు.కడుపు లో ఎలుకలు పరిగెడుతున్నాయి.మా టీం అంతా ఒకరి మొకాలు ఒకరం చూసుకున్నాం.తలా కాసిన్ని మంచి నీళ్ళు తాగాం.కాసేపు ఉన్నాక ఎందుకనో ఓ ఏజెంట్ అడిగాడు " సార్ ..ఏమైనా తిన్నారా?" అని.

"ఏం చెప్పాలి.రాత్రీ అన్నం లేదు.ఏవో బిస్కెట్ లూ అవీ తిన్నాం.ఇక్కడ ఎవరిని అడగాలో కూడా తెలియడం లేదు.ఇదిగో ఈ లోగా ఓటర్ల రద్దీ పుంజుకుంది.దీనికోసమే గదా మేము వచ్చింది.సరే ఎలాగో కానిస్తాం" అన్నాను నీరసంగా..!

"అలా అయితే ఎలా సార్.ఉండండి మా ఏజెంట్లు అందరి తరపున మేం మీకు తెప్పిస్తాం" అన్నాడతను,మిగతా ఏజెంట్ల వైపు చూస్తూ.వాళ్ళు సరే అన్నట్టు తలాడించారు.

"అయితే..ఒకటి ..మీరు తప్పకుండా మా దగ్గర డబ్బులు తీసుకోవాలి దానికి" అన్నాను.

"సర్లేండి.." అన్నాడతను.తను బయటకి వెళ్ళి ఎవరో కుర్రాడిని పురమాయించాడు.ఆ కుర్రాడు సైకిల్ వేసుకుని బయలు దేరాడు.ఈ లోగా మా పని సాగిపోతూనే ఉంది.ఓటర్ల పేరు ని తనిఖీ చేయడం,వేలికి చుక్క పెట్టడం,బేలట్ పేపర్ ఇవ్వడం  ఇలా పని ఆగకుండా నడిపిస్తూనే ఉన్నాము.మధ్యానం రెండు దాటింది.ఉన్నట్లుండి వాచ్ చూస్తే గుండె గుభేల్ మంది.మా సిబ్బంది బాటిల్ మీద బాటిల్ నీళ్ళు తాగుతున్నారు.వారితో బాటు నేను.ఇంతకీ వెళ్ళిన కుర్రాడు ఏమయ్యాడు..ఇంకా రాడే..!

ఇంతలో స్టేట్ అబ్జర్వర్స్ వస్తే వాళ్ళకి ఓటింగ్ జరుగుతున్న సరళిని చెప్పగా నోట్ చేసుకున్నారు.అదే సమయం లో పోటీ చేస్తున్న ఒక అభ్యర్ది వచ్చాడు.వాల్ పోస్టర్ ని బయట అటు వేపు ఎందుకు అంటించారు అక్కడ ఎవరకి కనబడుతుంది అంటూ ఏదో ప్రశ్నించసాగాడు.అయ్యా మాకు ఉన్న ఆదేశాల మేరకే మేము అక్కడ అంటించాము అంటూ సర్ది చెప్పాము.ఎవరి హంగామా వాళ్ళది.బేలట్ బాక్స్ రంద్రం చిన్నగా ఉంది..ఇంకొంచెం పెద్ద గా ఉంటే బాగుంటుంది అంటూ మరో ఓటర్ యొక్క సూచన.సరే..పై వాళ్ళకి చెపుతాములే..అది మేము చేసేది గాదు అంటూ అనునయించాను.
మా అందరి సిబ్బంది మొకాల్లో కళ తప్పింది.ఆకలి బాధ తో అల్లాడుతున్నా చెప్పుకోలేని పరిస్థితి.అన్నట్టు ఈ కుర్రాడు ఎక్కడ..ఇంతసేపు పోయాడేమిటి అన్నట్టు గా ఒక ఏజెంట్ ని చూశాను.అతను ఇబ్బంది గా  మొకం పెట్టి ఓ సారి కిటికీ లో నుంచి చూశాడు.వాడి జాడ లేదు.అన్నం లేకపోయినా కేవలం నీళ్ళు తాగి కొన్ని రోజులపాటు మనిషి బతకవచ్చుననే విషయం గుర్తొచ్చి ఊరట గా ఫీలయ్యాను.బాటిల్ ఎత్తి యధాశక్తి దానిలోని నీళ్ళన్నీ తాగేశాను.మా సిబ్బంది కూడా అదే బాట లో నడిచారు.వాడిన తోటకూర లా అయిపోయాయి మా మొకాలు.ఏజెంట్ లు కూడా ఏం చెయ్యాలో అర్ధం కాక అదోలా అయిపోయారు.ఈలోగా ఈ ఏజెంట్లని రిలీవ్ చేయడానికి కొత్త ఏజెంట్లు వచ్చారు.వాళ్ళు పోతూ పోతూ ..ఆ కుర్రాడిని మేం తొందరగా పంపిస్తాం సార్ మీరు వర్రీ గాకండి అన్నారు.ఏడవలేక నవ్వి ఊరుకున్నాను.

సమయం సాయంత్రం  అయిదు అయింది.గేటు మూసేసి లోపల ఉన్న ఓటర్లకి స్లిప్ లు ఇచ్చాము.మొత్తానికి ఓటింగ్ కార్యక్రమం విజయవంతం అయింది.బేలట్ బాక్స్ కి సీల్ వేసి ఆ తర్వాత ఏజెంట్లకి సర్టిఫికెట్లు ఇచ్చేశాం, వాళ్ళు వెళ్ళిపోయారు.సామాగ్రి అంతా సదురుకున్నాము.ఇక మమ్మల్ని తీసుకు వెళ్ళే ప్రభుత్వ వాహనం కోసం ఎదురుచూస్తున్నాం.బేలట్ బాక్స్ ని,తదితర పేపర్ అకౌంట్ లని డివిజన్ కార్యాలయం లో ఏర్పాటు చేసిన కౌంటర్ లో మేం అప్పగించాలి.అప్పుడు మా పని పూర్తి అవుతుంది.
ఆ కార్యక్రమం అంత తొందరగా పూర్తి అవదు.మా లాగే వచ్చిన సిబ్బంది చాలామంది ఉంటారు గదా,ఒక్కో బూత్ వారీ గా వాళ్ళు అడిగిన క్రమం ప్రకారం అప్పగించాలి.పేపర్ సీల్ అకౌంట్ మిగతా పత్రాలు అన్నీ తనిఖీ చేసి తీసుకుంటారు.అంతా కలిపి రాత్రి పది దాటినా దిక్కు లేదు.ఆ ఏజెంట్ లు పంపిన కుర్రాడు రొప్పుకుంటూ వచ్చాడు సైకిల్ మీద.ఏమిటి ఇంత ఆలశ్యం అయిందని అడిగితే అక్కడ టిఫిన్ రడీ గా ఉండదు.చేయించుకొని వచ్చాను.అందులో మళ్ళీ వస్తూంటే సైకిల్ కి పంక్చర్ పడింది అంటూ చెప్పుకొచ్చాడు.

ఏం చేస్తాం ..ఇక..!సరే ..మీరు కానివ్వండి అంటూ మిగతా మా సిబ్బంది కి చెప్పాను.వాళ్ళు తలా నాలుగు బోండాలు తిని మంచి నీళ్ళు తాగి బతుకు జీవుడా అంటూ ఓ మూలకి పోయి కూర్చున్నారు.ఈ లోగా నేను బయటకి వెళ్ళాను లఘుశంక తీర్చుకోడానికి..!లోపలికి వచ్చేప్పుడు కాళ్ళూ మొహం చేతులు శుభ్రంగా కడుక్కున్నాను ఆ టిఫిన్ ని లోపల వేసుకోడానికి..!మీ వాటా టిఫిన్ ఆ కిటికీ దగ్గర పెట్టాం సార్ అన్నాడు మా పోలింగ్ ఆఫీసర్.తీరా వెళ్ళి చూస్తే దాని మీద లటుక్కున ఓ బల్లి దూకింది గోడ మీద నుంచి.ఓరి దేవుడా దీనికీ సమయం ఇప్పుడే దొరికిందా అంటూ నవ నాడులూ కుంగిపోయాయి.
అంతలోనే మమ్మల్ని తీసుకు వెళ్ళడానికి ప్రభుత్వ వాహనం వచ్చింది.దానిలో అప్పటికే మా రూట్ లో ఉన్న ఇతర బూత్ ల సిబ్బంది కొంతమంది ఎక్కి కూర్చొని ఉన్నారు.టిఫిన్ ని తినబుద్ధి కాలేదు.బయట పారేశాను.అదీ కంటి తో ఆ బల్లి ని దాని మీద చూసిన తర్వాత ఇహ నా వల్ల కాలేదు.మా పోలింగ్ సామాగ్రి అంతా సర్దుకుని బస్ ఎక్కేశాము.ఆ గ్రామం సరిహద్దులు దాటుతూ బై బై చెప్పాను.ఈ గ్రామం నాకు ఒక గొప్ప పాఠం నేర్పింది.ఇలాంటి అత్యవసర విధి నిర్వహణ లో భాగంగా ఎక్కడి కైనా వెళ్ళినప్పుడు ముందు జాగ్రత్త గా మనకంటు కొంత ఆహార పదార్థాల్ని తీసుకు వెళ్ళాలి లేదా ఇదిగో ఇలాంటి పరిస్థితి ఎదురవుతుంది అనేది తెలిసి వచ్చింది.

బస్ రివ్వున సాగిపోతోంది.నాకు తెలుసు ఈ మాత్రం ఆకలి కి మనిషి మరణించడు.ఆ ఎరుక కలగగానే హాయి గా అనిపించి బాటిల్ లోని ఇంకొన్ని మంచి నీళ్ళు తాగాను.కిటికీ లోనుంచి చూస్తే దారి పొడుగూతా అరణ్యం.అలా పోతూనే ఉన్నది మా బస్సు.(సమాప్తం) ---మూర్తి కె.వి.వి.ఎస్. 

Thursday, November 15, 2018

అమెరికన్ రచయిత హెర్మన్ మెల్విల్లె



ఎర్నెస్ట్ హెమింగ్ వే రాసిన "ది ఓల్డ్ మేన్ అండ్ ద సీ" నవల చదివిన వారు ఎవరైనా తెలుగు లో "అతడు అడవిని జయించాడు"నవల ని చదివినప్పుడు కొన్ని సామీప్యాలు కనబడి ఆలోచన కి గురి అవుతాము.అయితే అక్కడ సముద్రం మీద జైత్ర యాత్ర అయితే ఇక్కడ యేమో అడవి లో పంది ఇంకా దాని పిల్లల కోసం సాగే అన్వేషణ.రెండు చోట్లా అస్తమయ దశ లో ఉన్న ఒక మనిషి యొక్క యాతన ఇంకా పడే తపన చిత్రించబడింది.అది తన జీవితాన్ని సైతం ఫణంగా పెట్టి సాగించిన యాత్ర.ఈ కధ లో గనక ప్రధాన పాత్ర గా  ముసలివానికి బదులు  యువకుడు ఉన్నట్లయితే అంత రక్తి కట్టేది కాదేమో..!అందుకనే తెలుగు లో కూడా రచయిత ఆ పంధా నే కొనసాగించారు.అది ఫలించింది కూడా.

నిజానికి ఎర్నెస్ట్ హెమింగ్ వే కూడా ఈ సముద్ర సాహస యాత్ర ని ప్రఖ్యాత అమెరికన్ రచయిత హెర్మన్ మెల్విల్లె రాసిన మోబీ డిక్ నుంచి తీసుకున్నాడా అనిపిస్తుంది.అయితే ఒకటే పాత్ర ప్రధానం గా ఉండదనుకోండి.ఆహబ్ అనే నావికుడు ప్రధాన పాత్ర.ఒకసారి సముద్రం పై తిమింగళాల వేట కి వెళ్ళినప్పుడు ఒక తిమింగళం ఇతని మీద దాడి చేసి న ఫలితం గా ఒక కాలు ని కోల్పోతాడు.అయితే ఇతగాడు అంతటి తో ఊరుకోక ఎలాగైన సరే ఆ సముద్రం లో అదే ప్రాంతానికి పోయి ఆ తిమింగళం ని చంపి తీరాలి అని నిర్ణయించుకుంటాడు.తనకి కాలు పోయింది.ఎలా ..అందుకు గాను ఒక గొప్ప యోధుల బృందాన్ని సమకూర్చుకుంటాడు.అలా సముద్రం మీదనే కధ అంతా పోరాట మయం గా సాగుతుంది.దానిలో హీరో ఓ యువకుడు, తాను ...తన జ్ఞాపకాల లో భాగంగా కధ ని చెబుతుంటాడు.ఇతను న్యూయార్క్ నుంచి న్యూ బెడ్ ఫోర్డ్ కి ప్రయాణం చేస్తూంటాడు.చాలా అద్భుతం గా ఉంటుంది.

మొదటి సారి గా ఈ నవల 1851 ప్రాంతం లో ప్రచురింపబడి పెద్ద గా ఆదరణ కి నోచుకోలేదు గాని ఆ తర్వాత చాలానాళ్ళకి 1923 ప్రాంతం లో డి.హెచ్.లారెన్స్ వంటి వాళ్ళు దీన్ని ప్రస్తుతించడం తో దీని వైభవం రచయిత చనిపోయిన తర్వాత పెరిగింది.ఇది వచ్చిన ఇంచు మించు వంద ఏళ్ళకి అంటే 1952 లో ఎర్నెస్ట్ హెమింగ్ వే నవల వచ్చింది.2017 లో బాబ్ డైలాన్ నోబెల్ బహుమతి తీసుకున్న సందర్భం లో తాను హెర్మన్ మెల్విల్లే రచన నుంచి ఇన్స్పిరేషన్ పొంది మూడు గేయాలు రాసినట్లు చెప్పాడు.కనుక దేనికి ఎప్పుడు కాలం వస్తుందో తెలియదు.ఒక గొప్ప రచన ఏ రోజుకైనా తాను పొందవలసిన వాటా తాను పొంది తీరుతుంది.దానిని ఎవరూ ఆపలేరు.ఇది చరిత్ర చెబుతున్న సత్యం.  

Tuesday, November 6, 2018

"ది ఆల్కెమిస్ట్" నవల పై రెండుముక్కలు...!



అసలు ఎప్పుడో చదవ వలసింది.లేటయింది.ఆల్కెమిస్ట్ చదివావా..?చాలా బాగుంది అంటూ ..ఈ మధ్య అడిగిన మిత్రులు ఎందరో..!నేను ఏదో మిస్ అయినట్లుగా నే ఫీలయ్యాను.ఎట్టకేలకు రెండు రోజుల క్రితం ముగించాను.ఏమి చెప్పాలో అర్ధం కాక కొంతసేపు అలా ఉండిపోయాను.మనం మనసు లో ధృఢంగా విశ్వసించినది సాకారం దాల్చడానికి ప్రకృతి శక్తులు సైతం సాయం చేస్తాయి అనే దీనిలోని డైలాగు బాగా ప్రాచుర్యం పొందినది.నిజానికి ఈ మాట చాలా పాతదే కాని దీని ద్వారా చాలా మందికి చేరింది.
ఈ పాటికే ఈ నవల లోని ఇతివృత్తం  చాలా మందికి తెలుసు గనక మరీ లోనకి వెళ్ళను.సాంటియాగో అనే కుర్రాడు ..అతనికి దేశాటనం అంటే ఇష్టం.పెద్దగా ధనవంతుడు కాదు కాబట్టి గొర్రెల కాపరి గా మారి అటు జీవితాన్ని ఇటు ప్రవృత్తిని సంతృప్తిపరుచుకుంటూ ఉంటాడు.ఒక రోజు ఓ పల్లె లో పాడు బడిన చర్చ్ లో గొర్రెల్ని ఆపుకొని నిద్రకి ఉపక్రమించినపుడు ఈజిప్ట్ లోని పిరమిడ్ ల వద్ద గొప్ప సంపద ఉన్నట్లు కల వస్తుంది.ఒక్కసారి కాదు చాలాసార్లు.ఇతను ఒక జిప్సీ మాంత్రికురాల్ని,ఒక ఇంగ్లీష్ అతన్ని, ఒక స్థానిక రాజు ని,ఓ ఆల్కెమిస్ట్ ని  అలా కలుసుకుంటూ మొత్తానికి చివరకి ఆ గమ్యానికి చేరడం జరుగుతుంది.అక్కడ దీన్ని కాజేయడానికి వచ్చిన ముగ్గురు కలుస్తారు.ఎంత తవ్వుతున్నప్పటికీ ఈ కుర్రాడి కి ఆ నిధి దొరకదు.వాళ్ళు ఈ కుర్రాడిని ఎగతాళి చేస్తారు...అక్కడ ఎక్కడో ఓ పాడుబడిన చర్చ్ లో ఓ నిధి ఉన్నట్లు మాకు కల వచ్చింది.అంతమాత్రాన మేం అక్కడి వెళ్ళామా..అని ఎగతాళి చేస్తారు.అప్పుడు ఈ కుర్రాడికి వెలిగి అసలు అక్కడే తను పడుకున్న చోటనే నిధి ఉందా అని అనుమానం వచ్చి ఇక్కడకి వచ్చి తవ్వుతాడు.కధ సుఖాంతం ..అవుతుంది.

సరే..బాగుంది.కాని దీనిలో ఏమి కొత్త ఎలిమెంట్ ఉందో నాకు అర్ధం కాలా..!పోనీ పాతదయినా కొత్త రకంగా చెప్పినట్లు అనిపించలేదు.అసలు ఇలా ఎక్కడైనా జరుగుతుందా అన్నట్లు సన్నివేశాలు ఉంటాయి.బలవంతంగా ఒక దానికి ఇంకో దానికి కుట్లు వేసినట్లు ఉన్నాయి.నామటికి నాకైతే ఓ చందమామ కధ లా అనిపించింది.ఓ పాలు ఫిలాసఫీ,ఓ పాలు చరిత్ర,ఓ పాలు ఉత్తేజపరిచే సెల్ఫ్ డెవెలప్మెంట్ పాఠాలు,ఓ పాలు ఇలా ఎందుకు జరిగింది అని అడగకూడని మేజికల్ రియాలిటి ఇవన్నీ చేర్చి వండిన వంటకం ఇది అనిపించింది.

పావ్లో కోయిలో పనితనం ఎక్కడ ఉంటుంది అంటే జీవితం లోని abstract aspects ని చాలా చిన్న పదాలలో ఒద్దికగా కన్విన్సింగ్ గా చెపుతాడు.అది తన అనుభవం లోనుంచి వచ్చి చెపుతున్నాడా అనిపిస్తుంది.బ్రెజిల్ కి చెందిన ఈయన పోర్చ్ గీస్ భాష లోనే రాస్తాడు.ఆ పిమ్మట ఇంగ్లీష్ లోకి అనువాదం అవుతుంది.అతని భూమిక కేథలిక్ విశ్వాసాల మీదనే ఉన్నప్పటికీ ఇతర మతాల లోని సారాన్ని బాగా అర్ధం చేసుకున్న ధోరణి కనబడుతుంది.మార్గరెట్ జల్ కోస్టా అనే ఆవిడ ఎక్కువ గా ఇంగ్లీష్ అనువాదం చేస్తూ ఉంటుంది.జటిలత లేకుండా పాఠకుని అలరించే రీతి లో చేసే ఇలాంటి అనువాదాలు అందరి ఆమోదం పొందుతాయి.ఏ మాత్రం కొత్తదనం ఉన్నా అది ఒక అదనపు ఆకర్షణే.